دسترسی سریع املاک کشور
ثبت نام در خبرنامه
* نام
* ایمیل
املاک جدید
وضعیت :
جستجو
کد ملک
پشتیبانی
آمار بازدید
تعليق سكونت در ارتفاعات تهران-مسکن
 
تعليق سكونت در ارتفاعات تهران-مسکن
ممنوعيت ساخت‌وساز در ارتفاعات بالاتر از «تراز 1800 متر» در شهر تهران، امكان بهره‌برداري از زمين‌هاي از قبل واگذار شده به 25 هزار خانوار عضو در 34 تعاوني مسكن را سلب كرده و باعث بلاتكليفي اين حجم قابل توجه تقاضاي مسكن در پايتخت شده است.

به گزارش «دنياي‌اقتصاد»، طبق ضوابط جاري در شهرداري تهران كه از متن طرح جامع شهر تهران مصوب سال 1386 نشات مي‌گيرد، هر نوع ساخت‌وساز در 8 منطقه مرتفع پايتخت ممنوع است.
اين مناطق كه شامل قسمت‌هايي از سوهانك، سرخه‌حصار، تلو، دارآباد، امام‌زاده قاسم، حصارك، دركه و مرادآباد مي‌شود همگي در عرصه‌هاي مرتفع شمال، شمال شرق و شمال غرب شهر تهران قرار دارند كه چون ارتفاع زمين در آنها از «تراز 1800متر» بيشتر است، جزو حريم پايتخت به حساب مي‌آيند و طبق مقررات بايد كمربند فضاي‌سبز در اين عرصه‌ها ايجاد شود.
«تراز 1800متر» كه به معناي 1800 متر ارتفاع از سطح دريا است تا پيش از نيمه‌هاي دهه80، مفهومي در ادبيات شهرسازي تهران نداشت؛ اما در جريان تصويب طرح جامع شهر تهران، شروع تدريجي وضعيت حاد زيست‌محيطي در پايتخت– آلودگي هوا- در آن زمان موجب شد شوراي عالي شهرسازي و معماري كشور با هدف حفظ سيكل وزش باد و تصفيه هوا، ساختمان‌سازي در ارتفاعات تهران را محدود كند و براي اين منظور، نقاط بالاتر از تراز 1800متر را جزو حريم شهر و منطقه ممنوعه معرفي كرد.
اين مصوبه كه البته اجراي آن در سال‌هاي اخير به شكل كامل رعايت نشد، هم‌اكنون دارايي ملكي 34 تعاوني مسكن در نقاط ممنوعه را هدف قرار داده است.
نمايندگان اين 34 تعاوني روز گذشته با ارائه مجموعه‌اي از اسناد و مدارك به «دنياي‌اقتصاد»، در واكنش به مصاحبه‌اي كه 10 دي‌ماه در گفت‌وگو با رئيس سازمان ملي زمين و مسكن، در همين صفحه به چاپ رسيد، اعلام كردند: دستگاه‌هاي دولتي در فاصله سال‌هاي 1365 تا 1380، در مجموع نزديك به هزار هكتار زمين از اراضي ملي واقع در 8 نقطه تهران را براي ساخت مسكن به 25 هزار خانوار عضو تعاوني‌ها واگذار كردند و چون شروع عمليات ساختمان‌سازي در اين عرصه‌ها همزمان شد با تصويب ممنوعيت احداث در اين مناطق، سرنوشت زمين‌ها طي اين سال‌ها نامشخص مانده و تكليف مالكان زمين تاكنون روشن نشده است.
به گزارش «دنياي‌اقتصاد»، اخيرا رئيس سازمان ملي زمين و مسكن در مصاحبه‌اي، از برنامه‌ريزي وزارت راه‌وشهرسازي براي تامين زمين معوض و واگذاري آن به 25 هزار مالك زمين در مناطق بالاتر از تراز 1800 خبر داد.
افسانه نورمحمدي و سيدمحمود ميرافضلي، نمايندگان اين 25 هزار نفر روز گذشته به «دنياي‌اقتصاد» اعلام كردند: در طول چندين سال گذشته، پيشنهادهايي همچون احداث «باغشهر» در اين نقاط كه تركيبي از خانه در حجم كم و فضاي‌سبز در حجم گسترده است يا ارائه «زمين معوض» در نقاط ديگر تهران، بين تعاوني‌ها و دستگاه‌هاي دولتي رد و بدل شده اما به‌رغم تاكيد دفتر مقام معظم رهبري براي حل اين مشكل، هنوز توافق نهايي حاصل نشده است.
بررسي‌هاي «دنياي‌اقتصاد» در اين باره حاكي است: 25 هزار عضو در اين تعاوني‌هاي معطل، تقريبا معادل نياز دو ماه و نيم مسكن در شهر تهران است. در تهران، ماهانه در حدود 10 هزار نياز جديد مسكن ناشي از تخريب ساختمان، تشكيل خانوار جديد و تقاضاي انباشت، به‌وجود مي‌آيد.
بنابراين، حل مشكل «زمين» اين تعاوني‌ها تاثير مستقيم بر بهبود اقتصاد مسكن كلان‌شهر تهران به همراه دارد.

دو دهه پيگيري بي‌نتيجه
گره‌ای که برای بیش از 30 تعاونی مسکن در پایتخت برای ساخت‌و‌ساز  روی زمین‌های واگذار شده به آنها، بیش از دو دهه پیش ایجاد شده، همچنان به قوت خود باقی است.
به گزارش «دنیای اقتصاد»، هم‌اکنون بیش از 25 هزار نفر از اعضای تعاونی‌های مسکن متشکل از کارکنان کشوری و لشکری که در فاصله سال‌های 65 تا 80، با موافقت وزارت جهاد کشاورزی و جهاد سازندگی وقت، زمین دریافت کرده بودند، پس از گذشت بیش از 20 سال از واگذاری این زمین‌ها، با موانع قانونی برای ساخت‌و‌ساز در این زمین‌ها مواجه شده‌اند.
بخشی از اراضی ملی پهنه شمال و شمال شرق و شمال غرب تهران با مساحت حدود 950 هکتار که با استناد به مواد 32 و 33 آیین‌نامه اجرایی «قانون واگذاری و احیای اراضی» مصوبه 1359 شورای انقلاب اسلامی به‌منظور کمک به تامین مسکن کارکنان برخی از دستگاه‌های اجرایی واگذار شد، عمدتا در مناطق سوهانک، مرادآباد، سرخه حصار، تلو، دارآباد، امام زاده قاسم، حصارک و درکه قرار داشت که پس از برخورد با برخی موانع قانونی ساخت‌و‌ساز، برای بعضی از این اراضی زمین معوض در نظر گرفته شد و سرنوشت برخی دیگر، همچنان بلاتکلیف باقی ماند.
این در حالی است که حتی بخش قابل توجهی از زمین‌های معوض نیز، پس از برخورد با مشکلات مربوط به عدم صدور مجوز ساخت‌وساز که عمدتا مربوط به قرار گرفتن زمین‌ها بالاتر از تراز مجاز شهري تهران (بالاتر از حریم 1800 متر ارتفاع از سطح دریا) است، باز هم برای ساخت‌و‌ساز با مانع مواجه شدند.
نمایندگان و اعضای این تعاونی‌ها که در طول دو دهه گذشته با مراجعه به تمامی ارگان‌ها و نهادهای مسوول و همچنین بالاترین مقامات کشور، از جمله دفتر مقام معظم رهبری، با طرح موضوع خواهان و پیگیر رفع موانع موجود در مسیر ساخت‌و‌ساز در زمین‌های خود شده‌اند، به «دنیای اقتصاد» اعلام کردند، به‌رغم بیش از دودهه پیگیری برای رفع مشکل و دریافت دستورهای مختلف از نهادهاي ارشد و مقامات ارشد دولتی، هنوز هیچ اقدامی به منظور تعیین زمین معوض یا رفع موانع ساخت در زمین‌های تحت مالکیت خود، صورت نگرفته است.

 مانع «غیر مصوب» برای ساخت مسکن
مهمترین موضوعی که از همان ابتدای واگذاری زمین‌ها به تعاونی‌های مذکور، مانع از صدور مجوز ساخت مسکن از سوی شهرداری برای این زمین‌ها شد، این بود که بخش عمده‌ای از این اراضی واگذاری، در بالای تراز 1800 متر و عملا خارج از خط قرمز حریم شهر تهران واقع شده است.
این در حالی است که بنا بر اظهار نمایندگان این تعاونی‌ها تا قبل از تصویب طرح جامع شهر تهران در سال 86، هیچ قانون، آیین‌نامه یا مقررات مکتوبی مبنی بر ممنوعیت ساخت‌و‌ساز در بيرون خط 1800 متر، وجود نداشته و مدیریت شهری وقت تهران در دهه 70 و پس از آن، تنها به صورت کلامی با این استدلال، از صدور مجوز ساخت مسکن در این مناطق برای اعضای این تعاونی‌ها خودداری کرده است.
این در حالی است که در طول مدتی که این استدلال مانع از صدور مجوز ساخت مسکن روی این زمین‌های واگذاری شده بود، در مجاورت همین زمین‌ها، برج‌های بلندمرتبه‌ساخته شده است که بخش عمده‌ای از اعتراض اعضای تعاونی‌های ذکر شده نیز ناشی از همین موضوع است. آن‌طور که اعضای تعاونی‌ها می‌گویند بخش قابل توجهی از این برج‌ها از سوی برخی مسوولان مدیریت شهری دهه 70 احداث شده بود.

 دستور مستقیم برای حل مشکل
مطابق با مستنداتی که نمایندگان این تعاونی‌ها به روزنامه «دنیای اقتصاد» ارائه کردند، در آذرماه سال 87، دفتر مقام معظم رهبری پس از اطلاع از مشکل موجود در ارتباط با اعضای این تعاونی‌ها و مطالعه شواهد و مدارک موجود، در متنی صریح به رئیس‌جمهور وقت دستور دادند هر چه سریع‌تر و با عزمی راسخ این گره به دست دولت بازگشایی شود.
مقام معظم رهبری در این دستور خواهان آزادسازی مالکیت زمین‌های ساخته نشده اما واگذارشده به تعاوني‌ها در این مناطق و همچنين تبدیل آنها به فضای سبز در برابر پرداخت معوض در قالب مسکن یا زمین هم ارزش، به مالکان شدند.
آن طور که نمایندگان این تعاونی‌ها می‌گویند با گذشت 6 سال از اين دستور هنوز اقدام مشخصی در این خصوص صورت نگرفته و تمام نامه‌نگاری‌ها و تصمیمات دولت در این زمینه تا امروز بی‌نتیجه و نامشخص بوده است.

 مخالفت تعاونی‌ها با پیشنهاد دولت
در پاسخ به دستور صادر شده از سوي دفتر مقام معظم رهبری، با تاخیری چند ساله، در آخرین روزهای تصدی دولت دهم، وزارت راه‌و‌شهرسازی طی نامه‌ای اعلام کرد: از آنجا که وزارت راه  و شهرسازی در داخل شهر تهران زمینی برای تعویض ندارد و مجوز ساخت نیز نمی‌تواند بدهد، سه قطعه زمین در طاهر آباد رودهن، بومهن و ماهدشت کرج را به‌عنوان زمین معوض به مالکان پیشنهاد می‌دهد.
اما نمایندگان این تعاونی‌ها روز گذشته در این باره به «دنیای اقتصاد» اعلام کردند: زمین‌هایی که وزارت راه‌‌وشهرسازی در آخرین روزهای عمر دولت دهم به‌عنوان زمین معوض پیشنهاد کرد سه قطعه زمین نامرغوب آن هم با فاصله زیاد از شهر تهران است که عملا هیچ یک از اعضا با این پیشنهاد موافقت نکردند و اعتراض صریح خود را نسبت به آن به وزارت راه‌و‌شهرسازی ارسال کردند.
همچنین از نظر ارزش افزوده و سایر معیارها، این زمین‌ها قابل مقایسه با زمین‌های واگذاری نیست.
این در حالی است که ادامه پیگیری‌هاي متعدد اعضا و مالکان زمین‌های واگذار شده در شهرداری، وزارت راه‌وشهرسازی، سازمان ملی زمین و مسکن، ریاست‌جمهوری و ... همچنان بدون نتیجه مانده است.
از سوی دیگر وزارت جهاد کشاورزی، به‌عنوان یکی از اصلی‌‌ترین ارکان و طرف‌های موضوع، تاكنون نتوانسته مشكل را حل كند.

 پیشنهاد مالکان؛ تبدیل زمین‌ها به باغستان
نمایندگان این تعاونی‌ها به «دنیای اقتصاد» اعلام کردند: هر چند در زمان واگذاری زمین‌ها هیچ کدام از اعضا از مشکلی که در آینده قرار است مانع صدور مجوز ساخت روی این زمین‌ها شود خبر نداشته و حتی تا نیمه دوم دهه 80 نیز هیچ قانون مشخصی برای منع ساخت‌و‌ساز در ارتفاع بالاتر از تراز 1800 متر وجود نداشت، اما پس از نتیجه ندادن پیگیری‌ها، در نهایت به دولت و سایر مسوولان ذی‌ربط پیشنهاد کردیم: به موجب مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری در سال 89، مبنی بر تهیه طرح امکان سنجی و مکان یابی برای احداث باغستان‌های کشور، برای این زمین‌ها مجوز باغستان صادر شود.
این اعضا برای پیشنهاد خود مبنی بر تبدیل زمین‌ها به باغستان چند استدلال عمده مطرح کردند از جمله آنکه با توجه به اینکه زمین‌های واگذار شده در حریم شهر تهران و بالاتر از ارتفاع 1800 متر قرار دارد و تبدیل آن به باغستان هوای شهر تهران را در شرایط مطلوبی قرار می‌دهد و از سوی دیگر با دستورات و توصيه‌هاي مقام معظم رهبری مبني بر توجه، رسيدگي و گسترش فضاي سبز شهر تهران به نوعي همراستا است.
همچنین صدور مجوز باغستان، ارزش افزوده خوبی برای این زمین‌ها حاصل می‌کند و قطعا با حمایت ذی‌نفعان نیز روبه‌رو خواهد شد ضمن اینکه این زمین‌ها بدون هیچ هزینه‌ای از سوی دولت تبدیل به فضای سبز شده و ساکنان پایتخت از آن سود می‌برند.
اما این درخواست نیز در نهایت منتهی به نتیجه خاصی نشد و مشکل کماکان پابرجا باقی ماند.
این در حالی است که به گفته مالکان، در طی سال‌هایی که آنها برای دریافت مجوز ساخت یا معوض زمین‌ها، در ادارات و نهادهای مختلف سرگردان بودند، برخی افراد در بیش از 80 نقطه از شهر تهران در ارتفاع بالاتر از 1800 متر و حتی بالاتر از 2000 متر ساخت‌و‌سازهای مفصلی انجام دادند.

 مهلت دو ماهه مجلس به آخوندی
با روی کار آمدن دولت یازدهم، نمایندگان تعاونی‌های مذکور، با ارسال نامه‌ای به دفتر رئیس‌جمهور، این بار از دولت تدبیر و امید درخواست رسیدگی به موضوع کردند.
به گفته آنان پس از استقرار دولت حسن روحانی، نامه‌های متعدد خطاب به دولتمردان در سطوح مختلف نوشته و ملاقات‌های متعددی نیز صورت گرفت.
اما به‌رغم برخی اقدامات صورت گرفته باز هم نتیجه قابل قبول و نهایی برای تعیین تکلیف این زمین‌ها حاصل نشد و بنابراین اعضای تعاونی‌ها تصمیم گرفتند این بار از طریق مجلس، درخواست خود را به گوش نمایندگان مردم برسانند.
در اين رابطه سرانجام گروهی 6 نفره از نمایندگان تعاونی‌ها با نمایندگان مجلس دیدار کردند.
بنا بر اظهار نمایندگان تعاونی‌ها در این دیدار مشترک که وزیر راه‌وشهرسازی نیز حضور داشت، آخوندی اعلام کرد: هم‌اکنون 14 مکان برای اختصاص زمین به‌عنوان زمین معوض مکان‌یابی در نظر گرفته شده است که به زودی دستور واگذاری و تعویض برای آنان با زمین‌های قبلی مالکان انجام می‌شود.
در این میان مجلس با تعیین سقف زمانی دو ماهه برای دولت به وزارت راه‌و‌شهرسازي ماموریت داد طی مدت مشخص شده نسبت به تعیین تکلیف این مشکل بیست ساله اقدام لازم را به عمل آورد.
به گفته نمایندگان تعاونی، با اتمام سقف زمانی تعیین شده وزیر راه‌وشهرسازی در نامه‌ای به دو تن از معاونان خود-حناچی معاون شهرسازی و معماری و پژمان، رئیس سازمان ملی زمین و مسکن – ماموریت داد براساس تکلیف مجلس در راستای معرفی زمین‌های معوض معادل، بلامعارض، با ارزش افزوده بالا و کاربری مسکونی، دارای کلیه مجوزهای قانونی لازم با رعایت ارزش منطقه‌ای اراضی مسکونی مجاور و جبران خسارات وارده بر مالکان تعاونی‌ها، اقدام کنند. این در حالی است که هر چند وزیر راه‌و‌شهرسازی در بهار 93 از مکان‌یابی 14 زمین مناسب برای تعویض با زمین‌های مالکان خبر داده بود، اما با نزدیک شدن به هفته‌هاي پاياني سال جاری، هنوز خبری از حل مشکل این تعاونی‌ها نیست.
هر چند، محمد پژمان، رئیس سازمان ملی زمین و مسکن، دو هفته پیش، رسیدگی به وضعیت این زمین‌ها را جزو برنامه‌های آتی دولت عنوان کرد اما آن‌طور که وی توضیح داد هنوز هیچ زمینی برای این منظور مکان‌یابی نشده ضمن اینکه باز هم دولت بر نبود زمین معوض در داخل شهر و تلاش برای مکان‌یابی زمین در اطراف تهران تاکید دارد.
موضوعی که از دو دهه پیش حتی برای یکبار نیز مورد تایید و رضایت مالکان این زمین‌ها نبوده است.
«دنیای اقتصاد» در اين رابطه آمادگي دارد پاسخ دستگاه‌هاي مرتبط با موضوع تعاوني‌هاي مسكن واقع در ارتفاعات تهران و همچنين عملكرد اين دستگاه‌ها براي حل مشكل را دريافت و منتشر كند.


تصاویر ارتفاعات ممنوعه تهران - مرز «تراز 1800 متر» با خط قرمز رنگ مشخص شده است

تاريخ تنظيم: جمعه 26 دی ماه 1393
توجه : سایت تک ملک هیچگونه مسئولیتی در مورد درستی یا نادرستی اطلاعات داده شده ندارد.